Konferans tercümanlarının TV'de çalışmaları sırasında yapılması ve yapılmaması gereken hususlar

Görüş imkanı

1. İdealde çevirmenler, sahneyi ve üzerindeki herkesi görebilmelidirler. Şayet bu mümkün değilse çevirmenlere 2 adet büyük, renkli TV monitörü temin edilmelidir. Bunlardan biri seyircilerin evlerinde izlediklerini gösterirken, diğeri ise sahnenin geri kalan kısmını göstermelidir (bu, yabancı konuk/konukları görebilmek, onun/onların ne zaman dışarı gittiğini izlemek ve çeviri gerekip gerekmediğini bilmek açısından önemlidir).

2. Eğer birden fazla çeviri kabini kullanılıyorsa, kabinlerin birinde olası bir zorluk veya olay açısından bu kabinler arasında, işaretle de olsa iletişim kurabilme açısından, çevirmenlerin birbirlerini görebilmesi gerekir.

Ses

1. Kulaklıklar hafif ve her iki kulağa da ses veren mono kulaklık olmalıdır. Kulaklıkların kesinlikle stereo olmaması ve süngerlerinin çok kalın olmaması gerekir. Çevirmenler hiçbir şekilde kulaklıklarından kendi seslerini duymamalıdır. Çoğu konferans çevirmeni Sennheiser veya AKG tipi kulaklıkları tercih etmektedir.

2. Her çevirmen kulaklığına gelen ses hacmini kendine ait bir volüm kontrol düğmesinden ayarlayabilmelidir. Böyle bir kumanda düğmesi olmayan düzende çalışmak imkansızdır. Aynı şekilde, çevirmenler kulaklıklarının ses tonu kontrolünü de kendileri yapabilmelidirler.

3. Tercümanların TV stüdyosundan veya izleyiciler tarafından duyulmadan kendi aralarında iletişim kurabilmeleri için çeviri kabini mikrofonlarının mutlaka aç/kapa düğmeleri olmalıdır.

4. Çevirmenler yayın akışı ile karışmayacak bir interfon (dahili iletişim) sistemi ile her an teknisyenlere ulaşabilmelidirler.

5. Kabin mikrofonlarında bir öksürük düğmesi olmalıdır. Bu, çevirmenlerin öksürmeleri halinde mikrofon aç/kapa düğmesinin kullanılması sırasında TV izleyicilerinin veya çeviriyi dinleyen yabancı konukların duyduğu seste kesinti oluyor izlenimi vermemek açısından önemlidir.

Kabinler ve genel konfor

Birden fazla kabin kullanıldığı durumlarda, her kabinden her iki çeviri diline doğru çeviri yapılabilmelidir. Konferans çevirmenleri de insandır. İkinci kabinde çalışacak olan tercümanlar son dakikada bir sağlık sorunu veya trafikten kaynaklanan bir gecikme yaşayabilirler. Böyle bir durumda tek bir kabinden her iki dile de hizmet verilebilir olmalıdır.

Kabinlerin düzgün bir havalandırma sistemi olmalıdır ama fan sesi ne tercümanın kulaklıklarına ne de mikrofonlara (yani yayına) yansımamalıdır.

Her çevirmene kolları olan, ergonomik bir sandalye temin edilmelidir.

Her program için kabinlerde her bir tercüman için kapalı şişe su ve bardak temin edilmelidir.

Yayın sırasında çevirmen kabinleri (teknisyenler dışında) kimsenin kullanımına açık olmayan bir yerde olmalıdır ve TV ekiplerince depo olarak kullanılmamalıdır!

Yayın denemesi

Yayın öncesi çevirmen, konuk ve sunucu kulaklıkları ve mikrofonları çevirmenlerce mutlak denenmelidir. Çeviri ihtiyacı olan konuk/lar henüz gelmemiş(ler)se, bu deneme onların yerine oturarak denemeyi gerçekleştirebilecek teknisyenlerle yapılmalıdır. Tabii ki çeviriyi kullanacak olan konukların kendileri ile bu denemeyi yapmak daha tercih edilir. Duyacaklari dili anlayıp anlamadıkları, çeviri dinleme kulaklıklarının nasıl kullanılacağı gibi hususları onlarla birlikte ele almak çok önemli olabilir, zira bazı kişiler simültane çeviri olayı ile ilk kez karşılaşıyor olabilirler.

Uydu aracılığı ile yapılan yayın çevirisinde esas yayına geçmeden evvel sistemin denemesini yapmak fevkalade önemlidir. Burada en önemli olan husus, karşı tarafın PA sistemleri ses kapsamamalı, hele hele, bu durumlarda sık sık karşılaşıldığı gibi, çevirmenin kendi sesini ona geri göndermemelidir. Böyle bir durum çeviri yapmayı teknik açıdan imkansız hale getirir. Karşı tarafın bir "üçüncü dünya" ülkesi olması halinde teknik imkanları fazla gelişmiş olmayabilir veya teknik ekibi bu konuda eğitimsiz olabilir. Dolayısıyla, tüm bu hususların "sizin" TV kanalı tarafından önceden kontrol edilmesi gerekir.

Canlı-gibi veya önceden kaydedilmiş programlar

Soru ve cevapların çok iyi senkronize olup olmadıklarının program öncesi mutlak kontrol edilmiş olması gerekir. Eğer film veya klip gibi araya eklenmiş görsel kısımlar varsa, teknisyenlerin ek kısmın sesinin yayınlanmasından önce çevirinin bitmesini beklemeleri hususunda uyarılmış olmaları gereklidir.

Program akış kayıtlarının olması her zaman önemlidir ama önceden kaydedilmiş programlarda bu husus daha da önem kazanır.

Programı gerçekleştirenler listesi

Uluslararası Telif Hakları Konvansiyonu ve Edebi ve Sanatsal Eserlerin Korunması Bern Konvansiyonu çerçevesinde, simültane çeviri yapan çevirmenlerin adlarının da programa hizmet veren kişiler arasında belirtilmesi gereklidir. Bu ya simültane çeviri yapılırken ekranda yazılır veya en sonda toplu olarak verilen isimler arasında belirtilebilir. Tüm diğer kişilerin bağlı oldukları profesyonel kuruluşların belirtildiği gibi simültane çeviri yapan kişinin AIIC'e üye olduğu da belirtilmelidir.

Not: TV stüdyolarında kullanılacak olan simültane çeviri kabinleri ISO standartlarına uygun olmalıdır. Bunlar sabit kabinler için ISO 2603, taşınabilir kabinler için ise ISO 4043 sayılı standartlardır.


Recommended citation format:
AIIC. "Konferans tercümanlarının TV'de çalışmaları sırasında yapılması ve yapılmaması gereken hususlar". aiic.net December 1, 1999. Accessed June 25, 2018. <http://aiic.net/p/2334>.


There are no comments to display